Jaar van de priester

Overwegingen voor de tweede helft van maart

gepubliceerd: vrijdag, 19 maart 2010
Jaar van de priester
Jaar van de priester

Hieronder treft U de teksten aan die vanuit de Focolare-beweging zijn aangereikt als overwegingen bij het Jaar van de Priester voor de tweede helft van de maand maart, op weg naar Pasen. Het zijn teksten die priesters en priester­studenten, maar ook anderen kunnen inspireren en sterken op hun weg met de Heer, in dit bijzondere jaar.

19 maart - Dienaar uit liefde

Het geheim van de grootheid van de heilige Jozef is dat ze helemaal overeenstemt met zijn nederigheid. Hij heeft van zijn leven één dienstwerk gemaakt, één offer voor het mysterie van de Menswording en voor de verlossende zending die daarmee verbonden is. Hij heeft het hem toekomende wettelijk gezag over de Heilige Familie aangewend om zich daaraan totaal te geven, zijn hele leven, al zijn werk. Hij heeft zijn menselijke roeping tot de liefde van een gezin doen verkeren in een bovenmenselijke sublimatie van zichzelf, van zijn hart en van al zijn capaciteiten, en al zijn liefde gelegd in het dienen van de Messias die in zijn huis geboren was, volgens de wet zijn zoon en zoon van David, maar in werkelijkheid zoon van Maria en Zoon van God.

Als we aan iemand het evangelische kenmerk kunnen toekennen van 'dienen uit liefde', dan is dat wel aan de heilige Jozef. Hij belichaamt het helemaal. 'Dienen uit liefde' is het profiel dat hem uittekent, de glans die hem verheerlijkt. Christus te dienen was zijn leven, Hem dienen in de diepste nederigheid, in de meest totale toe­wijding, Hem dienen met liefde en uit liefde.

Paulus VI

Preek
19 maart 1966

20 maart - Maat­schappelijke dienst bij uitstek

Bisschoppen, priesters en diakens (...) zijn hoger geplaatst vanwege hun ambt en hun leeftijd, maar vanuit het levendige bewustzijn dat ze gelijk zijn aan de anderen, die hun broers en zusters zijn en blijven; vanuit het bewustzijn dat zij, juist omdat ze hoger geplaatst zijn, niets anders zijn dan dienaars.

Hun taak is een ambt, dat wil zeggen een dienst, een maat­schappelijke dienst bij uitstek, ten behoeve waarvan ze vaak hun bezittingen en eigen familie hebben achtergelaten om zich te schenken aan Christus die leeft en werkt in de grote familie die de Kerk is.

Igino Giordani

Il messaggio sociale del cristianesimo (1960)
Rome 20019, blz. 379

21 maart - De subtiele verleiding om te heersen

Nauw verbonden met het probleem van het dienstwerk is het probleem van de gezagsuitoefening in de Kerk. Kort gezegd: het gezag in de Kerk dient niet te worden uitgeoefend als een heer­schappij over anderen, maar als een dienst aan de gemeen­schap. (...)

Jezus wil duidelijk aangeven dat het gezag een dienst is, anders gezegd het wassen van de voeten van anderen. (...)

Heersen over anderen is één van de meest voorkomende verleidingen van de mens. Macht en aanzien zijn een verleiding die ook ons herders altijd weer prikkelt.

Deze verleiding is des te gevaarlijker, omdat ze zich op duizenden manieren weet te verstoppen en omdat wij het excuus aanvoeren dat, als God ons bepaalde kwaliteiten heeft gegeven, wij nuttig kunnen zijn voor de gemeen­schap.

Kard. Claudio Hummes

Sempre discepoli di Cristo
Milaan 2002, blz. 121

22 maart - Waar draait het om?

Gemeen­schap zijn is telkens weer een strijd.
Een enkel moment van onachtzaamheid
kan de gemeen­schap verbreken.
Zelfs het kleinste is al genoeg:
een enkele gedachte zonder liefde,
een oordeel waar je koppig aan vasthoudt,
gevoelens waaraan je gehecht bent,
een verkeerde instelling,
persoonlijke ambitie of eigenbelang,
iets dat je puur voor jezelf hebt gedaan
en niet voor de Heer. (...)
Help me, Heer, om mezelf
het volgende af te vragen:
waar draait mijn leven om?
Bent u dat of ik?
Als u dat bent,
zult u ons samen tot eenheid brengen.
Maar als ik zie dat om mij heen
iedereen zich langzaamaan van elkaar verwijdert
en eigen wegen gaat,
dan is dat een teken
dat ik mezelf tot middelpunt heb gemaakt.

Kard. François-Xavier Van Thuan

Preghiere di speranza. Tredici anni in carcere
Cinisello Balsamo 1997, blz. 44-45

23 maart - Transparantie

Het is heel gemakkelijk het ambt te gebruiken als een onaantastbare vesting. Want de predikant spreekt vanaf de preekstoel, zonder dialoog, wat een van de meest risicovolle situaties is tussen mensen. Hij beschouwt dat maar al te gauw als iets normaals in zijn relatie met de mensen die zijn gelijken zijn. (...)

In zijn juiste vorm kan het priesterlijk leven alleen maar geleefd worden vanuit een zuiver en simpel geloof, en dus vanuit de kracht van Christus. (...) Daarom geldt dat een priester des te transparanter wordt naarmate hij meer dienaar is. Hoe meer hoog­waardigheidstitels hij zichzelf toekent, des te matter wordt zijn uitstraling.

Hans Urs von Balthasar

Esistenza Sacerdotale, in: Sponsa Verbi
Brescia 1985, blz. 384-385

24 maart - Wet van het leven samen

Ik heb begrepen dat de gekruisigde Jezus in zijn verlatenheid de 'fundamentele zin van het leven' is. Juist op dat moment van zijn leven heeft Hij ons de volle waarheid omtrent zijn relatie met de Vader geopenbaard en daarmee de wet van het leven en van het samen leven, die vereist dat we 'ons leven geven' om te kunnen 'zijn'. (...)

Wij moeten zijn zoals Hij. Hoewel Hij God was, is Hij de voeten van zijn apostelen gaan wassen. Hoewel Hij sprak met gezag, heeft Hij geen enkele vorm van maat­schappelijke of geestelijke macht aanvaard. Hij heeft geen enkel recht opgeëist behalve dat van bemiddelaar. Dat recht kwam Hem van nature toe. Het hield in als Zoon tot de dood toe gehoor te geven aan zijn Vader en zijn leven te geven voor de mensen als één van hen.

Silvano Cola

Scritti e testimonianze
Gen’s, Grottaferrata 2007, blz. 20

25 maart - Een steeds hernieuwd 'fiat'

Iedere dag krijg ik meer begrip voor de woorden uit de heilige Schrift: "Want zo hoog als de hemel is boven de aarde, zo ver gaan mijn wegen jullie wegen te boven, en mijn plannen jullie plannen" (Jes 55,9).

Ik begrijp dat ik ieder moment van mijn leven steeds weer moet kiezen tussen God en de werken van God, een keus die steeds vernieuwd moet worden, een keus die een bekering inhoudt.

Maria koos voor God. Ze deed afstand van haar eigen plannen zonder dat ze het mysterie dat zich in haar lichaam en in haar leven begon af te spelen ten volle begreep. Vanaf het moment van de Aankondiging leefde ze een voortdurend zich vernieuwend 'fiat': van de kribbe in Betlehem tot de balling­schap in Egypte, van de timmermanswerk­plaats in Nazareth tot Calvarië.

Ze maakte steeds dezelfde keus, 'God en niet de werken van God'. En juist op deze manier zag Maria alle beloften in vervulling gaan. Ze zag haar levenloze Zoon, die ze in haar armen had gehouden, verrijzen uit de dood. Ze zag hoe de groep leerlingen zich hernam en het evangelie van haar Zoon aan alle mensen ging verkondigen. En alle geslachten zouden haar zalig prijzen en 'Moeder van God' noemen, zij die aan de voet van het kruis een gewoon mens tot zoon kreeg, in de plaats van haar goddelijke Zoon.

Kardinaal François-Xavier Van Thuan

Getuigenis van de hoop
Tegelen 2001, blz. 53

26 maart - Hart en armen van een moeder

Als we in aanraking komen met het lijden van anderen, moet degene die aan het hoofd staat zich zodanig opstellen dat niemand ervan weerhouden hoeft te worden om hem over zijn persoonlijke problemen in vertrouwen te nemen.

Wie als een kind tegenover een berg van verleidingen komt te staan, moet toevlucht kunnen nemen tot de open geest van de herder zoals in de armen van een moeder.

En wie bemerkt dat hij besmet dreigt te raken door het aanhoudende kwaad, moge in de troost van zijn goede raad de kracht vinden om zich te wassen met de tranen van het gebed.

Gregorius de Grote

Lettera sinodica 44-45

27 maart - Lege biechtstoelen?

Priesters mogen zich er nooit bij neerleggen dat hun biechtstoel niet bezocht wordt. Ze kunnen zich er niet toe beperken de aversie van de gelovigen tegen dit sacrament vast te stellen. Ten tijde van de heilige pastoor van Ars was in Frankrijk de biecht niet eenvoudiger en ook niet frequenter dan in onze dagen, daar de ijzige storm van de revolutie de religieuze praxis gedurende lange tijd verstikt had. Toch probeerde hij op alle mogelijke manieren, door preek en overtuigende raadgeving, zijn parochianen de betekenis en de schoonheid van de sacramentele boete opnieuw te laten ontdekken, door deze te presenteren als innerlijk verbonden met de eucharistische aanwezigheid. Op die manier slaagde hij erin een kringloop van deugd in gang te zetten. Door de lange tijden die hij in de kerk doorbracht voor het tabernakel, bereikte hij dat de gelovigen hem begonnen na te volgen; ze kwamen erheen om Jezus te bezoeken en waren er tegelijk zeker van dat ze de pastoor zouden aantreffen, die bereid was naar hen te luisteren en hun vergeving te schenken. (...)

Men zei toen dat Ars 'het grote ziekenhuis van de zielen' was geworden.

Benedictus XVI

Brief aan de priesters bij gelegenheid van het Jaar van de Priester
16 juni 2009

28 maart - Dialoog van het heil

Van de heilige pastoor van Ars kunnen wij priesters niet alleen een onuitputtelijk vertrouwen leren in het boete­sacrament, dat ons aanspoort dit sacrament weer in het middelpunt van onze pastorale zorg te plaatsen, maar ook de methode van de 'dialoog van het heil', die zich daar moet voltrekken.

De pastoor van Ars gedroeg zich tegenover de verschillende penitenten telkens weer op een andere manier. Wie naar zijn biechtstoel kwam omdat hij werd aangetrokken door een innerlijk en nederig verlangen naar Gods vergeving, vond bij hem de bemoediging om zich onder te dompelen in de 'stroom van de goddelijke barm­har­tig­heid', die in zijn kracht alles meesleept. (...)

Hij deed in het hart van de lauwen berouw opkomen door hen te dwingen om als het ware met eigen ogen het 'geïncarneerde' lijden van God te zien in het gelaat van de priester die de biecht afnam.

Voor wie daarentegen al toonde dat hij vol verlangen was naar en in staat tot een dieper geestelijk leven, opende hij de diepten van de liefde en legde hij uit hoe onbeschrijfelijk mooi het is met God verenigd te zijn en in zijn tegenwoordigheid te leven.

Benedictus XVI

Brief aan de priesters bij gelegenheid van het "Jaar van de priester"
16 juni 2009

29 maart - De hoogste leerstoel

Christus is degene die de hele werkelijkheid van het menselijk sterven heeft aanvaard. En juist daardoor is Hij degene die een fundamentele omwenteling heeft teweeggebracht in de wijze waarop we het leven begrijpen. Hij heeft ons laten zien dat het leven een doorgang is, niet alleen tot aan de drempel van de dood, maar ook tot een nieuw leven daarna.

Op deze manier is het Kruis voor ons geworden tot de hoogste leerstoel van de waarheid van God en van de mens. Wij allen moeten leerlingen zijn van deze leerstoel, of we nu als student ingeschreven staan of niet. Dan zullen we begrijpen dat het Kruis ook de wieg is van de nieuwe mens.

Johannes Paulus II

Algemene audiëntie
4 april 1979

30 maart - Zijn mis, onze mis

Als je lijdt en je lijden is zo groot
dat alle werk­kracht je wordt ontnomen,
denk dan aan de mis.
In de mis werkt of predikt Jezus niet,
net zo min als toen.
Hij offert zich uit liefde.
Je kunt in je leven heel veel dingen doen,
heel veel woorden spreken.
Maar de stem van het lijden,
gesmoord misschien
en door anderen niet opgemerkt,
maar geofferd uit liefde,
is de machtigste stem,
de stem die de hemel beroert.
Als je lijdt,
dompel jouw lijden dan onder in het zijne:
vier jouw mis.
En maak je geen zorgen,
als de wereld dit niet begrijpt.
Het is genoeg dat Jezus je begrijpt,
Maria, de heiligen.

Leef met hen
en laat je bloed vloeien
voor het welzijn van de mensheid.
Zoals Hij!
De mis!
Te groot om te begrijpen!
Zijn mis, onze mis.

Chiara Lubich

La Dottrina Spirituale
Rome 2006, blz. 198-199

31 maart - Elkaar steeds weer vergeven

'Elkaar de voeten wassen', waarin bestaat dat? Wat betekent dat concreet?

Elke daad van goedheid voor de ander is een dienst van voetwassing. Daartoe roept de Heer ons op: van ons voetstuk komen, leren nederig te zijn en de moed hebben om goed te doen, en ook bereid te zijn afgewezen te worden, en desondanks te vertrouwen op deze goedheid en daarin te volharden.

Maar er is nog een diepere dimensie. Met de zuiverende kracht van zijn goedheid neemt de Heer namelijk ook onze eigen vuiligheid weg.

Elkaar de voeten wassen wil vooral zeggen: elkaar onvermoeibaar vergeving schenken en steeds weer opnieuw beginnen, ook als dat nutteloos lijkt. Het wil zeggen elkaar zuiveren door elkaar wederzijds te verdragen, en te accepteren dat ook wij door de anderen verdragen worden; elkaar zuiveren door aan de ander de heiligende kracht te schenken van het Woord van God en elkaar binnen te leiden in het sacrament van de goddelijke liefde.

Benedictus XVI

Witte Donderdag
13 april 2006